Provisional period: the Scholar Council has not yet seated its first three members. Records labelled "verified" in the underlying registry are displayed as provisional until the council ratifies its first verdicts. Submissions still go through scholar review; only the public label downgrades.

Plate TXT · Q8WACommentary on AmaraughaśāsanaLatn

URN · urn:vamshanidhi:scripture:01KTKEXRZVN87FPM1ME1GEQ8WA

Scripture · text

Provisional

Commentary on Amaraughaśāsana

Commentary on Amaraughaśāsana

The Digital Corpus of Sanskrit (DCS), Oliver Hellwig

yac candraprabhavaṃ varāmbaragataṃ yal liṅgasaṃjñaṃ jalaṃ sa prāṇas tadadhaḥ sthiraṃ ca kamalaṃ dhatte mukhordhvaṃ hṛdi baddhvā kumbhakam ātmagāḍharacitaṃ tad brahmanāḍīgataṃ hy ānetuṃ vadane ṣaḍadhvagakalā saivaṃvidhā sāraṇā ghaṇṭākoṭikapolakoṭarakuṭījihvāgramadhyāśrayācchaṅk…

Provenance ledger

2 entries

  1. AttributionThe Digital Corpus of Sanskrit (DCS), Oliver Hellwigtextual
  2. SourceUpstream TEI document · san · Latnpublished primary

IIText

san
yac candraprabhavaṃ varāmbaragataṃ yal liṅgasaṃjñaṃ jalaṃ sa prāṇas tadadhaḥ sthiraṃ ca kamalaṃ dhatte mukhordhvaṃ hṛdi baddhvā kumbhakam ātmagāḍharacitaṃ tad brahmanāḍīgataṃ hy ānetuṃ vadane ṣaḍadhvagakalā saivaṃvidhā sāraṇā ghaṇṭākoṭikapolakoṭarakuṭījihvāgramadhyāśrayācchaṅkhinyāgatarājadantavivaraṃ prāntordhvavaktreṇa yat samprāptaṃ hanurandhramūlavidhinā yac candratoyaṃ mukhe tat sarvaṃ ravikālarūpasadane rakṣet parā sāraṇā nṛtyan nityordhvajihvo yadi pibati pumān vaktradhārāmṛtaughaṃ susvādaṃ śītalāṅgaṃ duritabhayaharaṃ kṣutpipāsāvināśi piṇḍasthairyaṃ yad asmād bhavati bata mahāmṛtyurogā dravante daurbhāgyaṃ yāti nāśaṃ harati viṣajarāṃ yāti kāle bhramitvā jihvāgraṃ tv atha rājadantavivaraṃ nītvā tato ghaṇṭikāṃ saṃsthāpya pratijihvaparva śaśino mārge kalāṃ ca kṣipet evaṃsāraṇike patanti ca sudhādhārāḥ punaḥ ṣaṇmukhagāndhārāpy atha tatkalāpamathanaṃ nāḍīmukhojjṛmbhaṇam prāṇavātena nītvordhvaṃ koṭare candrajāṃ kalām manthitāṃ divyajātāṃ ca tena gāndhārakarmaṇā nāsāpaścimamārgavāhapavanāt prāṇe 'tidīrghīkṛte candrāmbu pratisāraṇāṃ sukṛtinaḥ prāgghaṇṭikāyāḥ pathaḥ siñcan kālaviśālavahnivaśagaṃ bhūtvā sa nāḍīśataṃ tat kāryaṃ kurute punar navatanuṃ jīrṇadrumaskandhavat protkṣiptaṃ vṛṣaṇasya golakayugaṃ madhye dhvajaṃ proddhvajaṃ nityordhve bata śaṅkhasāraṇavidhau vaktraṃ vidheyaṃ nijam sarvasthānaśarīrabandhanavaśāt skandhoddhṛtānāṃ yathā nāḍīnāṃ mukhataḥ sudhānidhijalaṃ siñcann adho gacchati vṛṣaṇākarṣaṇaṃ kāryam athavā śaṅkhasāraṇā bodhanaṃ caiva kuṇḍalyās tiṣṭhec caivotkaṭāsanam paścād āsanaśuddhavātanikarān ādāya kaṇṭhavraṇāt saṃsthāpyā ravimaṇḍale tu bhujagī sambhūtanāḍītrayāt devī madhyapathoditā prakurute kampaṃ tato mūrchanāṃ dūrakarṣaṇadarśanaṃ śrutigaṇāṃś cānyā mahāsāraṇā ādhārāmbujakośakandabhujagī sambhūya nāḍītrayāt candrārkodbhavanāḍikordhvayugalaṃ cādvaitapathyāgatam tatraivāṅgulibhir nipīḍya kramaśaḥ śāntiṃ mano mārutaṃ candro yāti raviṃ tataś ca bhuvane tulyā mahāsāraṇā sūryāntaḥ śaśivīcidantavadanaprāntaplavaughoragī samprāpte pavanātisaṅgaharaṇe kṣipraṃ tato dhāvitā śrīmanmadhyapathāntato vidadhatī kampādi kopānvitā tasyaivāśrayayāyino 'pi śaśino dattā sudhā saṃmatā ādau śoṣaṇiko 'tra sāraṇam ataḥ kāryaṃ mahāsāraṇaṃ kartavyaṃ pratisāraṇaṃ ca guruṇā nirdiṣṭamārgaṃ kramāt paścād eva ca śaṅkhasāraṇavidhau kāryaṃ mahāsāraṇaṃ sammūrchā vitatākṛtiḥ pratidinaṃ velātrayaṃ dīyatām ākuñcyāgajakāmarūpam acalaṃ bandhatvajātaṃ tanau nātyūrdhve caturaṅgulāgravidite sthāne hṛdā prāṇite dantair bandhurite ca vātayugale praśleṣaṇāśleṣaṇāt nābhigranthivimokṣapātasahaje mārge manaḥsiddhayaḥ dūrākāravisarpite ca pavane nābheś ca mārgasthite bandheṣu triṣu satsu so 'pi śithile madhyaprabodhe sati kṣipraṃ ca dhriyate dvipīṭhamaruto 'py ūrdhvakramākarṣaṇe saṃyukto gaticittaśoṣaṇam ataḥ prāpye 'nile tiṣṭhati mūle mūlordhvacakre vṛṣaṇakulatale vahnimātaṅgakūle kampakṣobhabhramāḍhye dhvanitaparicayaṃ gharmapātordhvaroma bhūmityāgaṃ kavitvaṃ parapuraviśanaṃ vaśyam ākarṣaṇaṃ ca hy evaṃ vā cetanāptā prabhavati nikhilā khecaratvapratiṣṭhā dve brahmaṇī veditavye śabdabrahma paraṃ ca tat hṛdaye parame dhāmni madhye tu ravicandramāḥ nādaṃ tu taṃ gṛhītvā ca caitanyaṃ tatra yojayet dve brahmaṇī veditavye śabdabrahma paraṃ ca tat śabdabrahmaṇi niṣṇātaḥ paraṃ brahmādhigacchati anyat sarvaṃ parityajya śabdabrahma sadābhyaset svasaṃvedyam asaṃvedyaṃ śabdabrahma dvidhā sthitam cinoti prathamaḥ śabdaś ciñcinoti dvitīyakaḥ vivaraś ca tṛtīyaḥ syāc chaṅkhaśabdaś caturthakaḥ pañcamo meghanirghoṣaḥ ṣaṣṭham etad udīraṇam saptamaṃ kāṃsyatālākhyaṃ meghaśabdas tathāṣṭamam navamo 'py agnidāhaś ca daśamo dundubhisvanaḥ anāhataninādo 'yaṃ pavanāntavinirgataḥ dhvanitena vinā yas tu nādaś caivam apaṇḍitaḥ cinoti rasam uddhṛtya ciñcinoti bhagāśritam virasāṃśena samprāptaṃ meghaśabdena cāviśet majjāṃ patati nirghoṣaḥ saṃsthitodadhibhīṣaṇaḥ kāṃsyatāle nabhaḥśabdaḥ prāṇameghadhvaniḥ kramāt jīvaś caivāgnidāhaḥ syān mokṣaḥ samaraso bhavet viśuddham ittham ātmānaṃ paśyeta cātmanātmani prathame janavātsalyaṃ dvitīye roganāśanam tṛtīyena kavitvaṃ ca dūrākarṣaṃ caturthake pañcame vāci kāmitvaṃ ṣaṣṭhe bhūmiṃ parityajet saptame dūram ālokya cāṣṭame vajravad bhavet navame sphurate kāyo daśame sāmarasyakam pṛthvīmadhye bhavet pṛthvī cāpām āpas tathaiva ca tejomadhye bhavet tejo vāyur vāyau pralīyate ākāśo līyate sarvaḥ satattvaḥ piṇḍasaṃgrahaḥ anāhato divārātrau dhvanate tu dhanaṃjayaḥ tatrārūḍho yadā yogī prāpnuyāt paramaṃ padam
Cite this

Notice an error, a missing source, or a date that should be revised? Suggest a correction. Every amendment enters the scholar moderation queue with the contributor cited.

URN · urn:vamshanidhi:scripture:01KTKEXRZVN87FPM1ME1GEQ8WA

वंशनिधि

Civilization memory · Federated · Established 2026

Vamshanidhiवंशनिधिvamshanidhi.in

As of 2026-05-24 · Provenance: self-published

Commentary on Amaraughaśāsana · Manuscript · Vamshanidhi