Provisional period: the Scholar Council has not yet seated its first three members. Records labelled "verified" in the underlying registry are displayed as provisional until the council ratifies its first verdicts. Submissions still go through scholar review; only the public label downgrades.

Plate TXT · BSB5Commentary on the KāvyālaṃkāravṛttiLatn

URN · urn:vamshanidhi:scripture:01KTKEZ8S5C9ZNYXE494XZBSB5

Scripture · text

Provisional

Commentary on the Kāvyālaṃkāravṛtti

Commentary on the Kāvyālaṃkāravṛtti

The Digital Corpus of Sanskrit (DCS), Oliver Hellwig

kāvyaṃ khalu grāhyamupādeyaṃ bhavatyalaṃkārāt kāvyaśabdo'yaṃ guṇālaṃkārasaṃskṛtayoḥ śabdārthayor vartate bhaktyā tu śabdārthamātravacano 'tra gṛhyate ko 'sāv alaṃkāra ityata āha alaṃkṛtiralaṃkāraḥ karaṇavyutpattyā punaralaṃkāraśabdo yamakādiṣu vartate sa khalvalaṃkāro doṣahānā…

Provenance ledger

2 entries

  1. AttributionThe Digital Corpus of Sanskrit (DCS), Oliver Hellwigtextual
  2. SourceUpstream TEI document · san · Latnpublished primary

IIText

san
kāvyaṃ khalu grāhyamupādeyaṃ bhavatyalaṃkārāt kāvyaśabdo'yaṃ guṇālaṃkārasaṃskṛtayoḥ śabdārthayor vartate bhaktyā tu śabdārthamātravacano 'tra gṛhyate ko 'sāv alaṃkāra ityata āha alaṃkṛtiralaṃkāraḥ karaṇavyutpattyā punaralaṃkāraśabdo yamakādiṣu vartate sa khalvalaṃkāro doṣahānād guṇālaṃkārādānācca saṃpādyaḥ kaveḥ te caite doṣaguṇālaṃkārahānādāne śāstrādeva gantavye tato jñātvā doṣāñjahyādguṇālaṃkārān ādadīteti kaṃ punaralaṃkāravatā kāvyena phalaṃ yenaitadartho'yaṃ yatna ityata āha kāvyaṃ saccāru dṛṣṭaprayojanaṃ prītihetutvāt adṛṣṭaprayojanaṃ kīrtihetutvāt atra ślokāḥ pratiṣṭhāṃ kāvyabandhasya yaśasaḥ saraṇiṃ viduḥ akīrtivartanīṃ tvetāṃ kukavitvaviḍambanām kīrtiṃ svargaphalāmāhurāsaṃsāraṃ vipaścitaḥ akīrtiṃ tu nirālokanarakoddeśadūtikām tasmātkīrtimupādātumakīrtiṃ ca vyapohitum kāvyālaṃkāraśāstrārthaḥ prasādyaḥ kavipuṃgavaiḥ iha khalu dvividhāḥ kavayastiṣṭhanti arocakinaḥ satṛṇābhyavahāriṇaśceti arocakisatṛṇābhyavahāriśabdau gauṇārthau ko'sāvarthaḥ vivekitvam avivekitvaṃ ceti pūrve khalvarocakinaḥ śiṣyāḥ śāsanīyā vivekitvādvivecanaśīlatvāt itare satṛṇābhyavahāriṇo na śiṣyāstadviparyayādavivecanaśīlatvāt na ca śīlamapākartuṃ śakyam na caivam śāstraṃ sarvānugrāhi ko vā manyate tadāha na khalu śāstram adravyeṣv avivekiṣv arthavat prayojanavat nidarśanamāha na iha katakaṃ payasa iva paṅkasya prasādanāya bhavatīti adhikāriṇo nirūpya rītiniścayārthamāha rītirnāmeyamātmā kāvyasya śarīrasyeveti vākyaśeṣaḥ kā punariyaṃ rītirityata āha viśeṣavatī padānāṃ racanā rītiḥ ko 'sau viśeṣa ityāha vakṣyamāṇaguṇasvarūpo viśeṣaḥ sā ceyaṃ rītistridhā bhidyate vaidarbhī gauḍīyā pāñcālī ceti kiṃ punardeśavaśāddravyavadguṇotpattiḥ kāvyānāṃ yenāyaṃ deśavyapadeśaḥ naivaṃ yadāha vidarbhagauḍapañcāleṣu deśeṣu tatratyaiḥ kavibhirbahudhā svarūpamupalabdhatvāddeśasamākhyā na punardeśaiḥ kiṃcidupakriyate kāvyānām tāsāṃ guṇabhedādbhedamāha samagrairojaḥprasādaprabhṛtibhirguṇairupetā vaidarbhī nāma rītiriti atra ślokaḥ aspṛṣṭā doṣamātrābhiḥ samagraguṇagumphitā vipañcīsvarasaubhāgyā vaidarbhī rītiriṣyate tāmekāmeva kavayaḥ stuvanti sati raktari satyarthe sati śabdānuśāsane asti tatra vinā yena parikṣarati vāṅmadhu udāharaṇam gāhantāṃ mahimā nipānasalilaṃ śṛṅgairmuhustāḍitaṃ chāyābaddhakadambakaṃ mṛgakulaṃ romanyam abhyasyatu viśrabdhaiḥ kriyatāṃ varāhapatibhirmustākṣatiḥ palvale viśrāmaṃ labhatāmidaṃ ca śithilajyābandhamasmaddhanuḥ ojaśca kāntiśca yasyāṃ staḥ seyamojaḥkāntimatī gauḍīyā nāma rītiḥ mādhuryasaukumāryayor abhāvāt sasamāsabahulātyantodbhaṭapadā ca atra ślokaḥ
Cite this

Notice an error, a missing source, or a date that should be revised? Suggest a correction. Every amendment enters the scholar moderation queue with the contributor cited.

URN · urn:vamshanidhi:scripture:01KTKEZ8S5C9ZNYXE494XZBSB5

वंशनिधि

Civilization memory · Federated · Established 2026

Vamshanidhiवंशनिधिvamshanidhi.in

As of 2026-05-24 · Provenance: self-published

Commentary on the Kāvyālaṃkāravṛtti · Manuscript · Vamshanidhi